بررسی تاثیر استانداردهای حسابداری ایران بر ویژگی های کیفی اطلاعات صورتهای مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران
چکیده:
امروزه توسعه اقتصادی بر پایه دسترسی به منابع مالی برای سرمایه گذاری استوار می باشد. این در حالیست که تصمیم گروههای مختلف در خصوص سرمایه گذاری به نوبه خود به وجود یک سیستم اطلاعاتی مناسب بستگی دارد. استاندارد های حسابداری ایران کمک شایانی در افشای اطلاعات برای تصمیم گیریهای صحیح و آگاهانه گروههای مختلف بخصوص سرمایه گذاران دارند. به هر حال، اطلاعاتی که برای سرمایه گذاران و سایرین با اهمیت است، باید به نحو مطلوب ارائه گردد تا در تصمیم گیری آنان مفید واقع شود. فرضیه این تحقیق به صورت زیر می باشد: استـانداردهای حســابداری ایـران بر ویژگیهای کیفی اطلاعات در صورتهای مالی شرکت های بورسی تاثیر دارند .
دراین تحقیق حسابرسان معتمد سازمان بورس اوراق بهادارواساتید هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی منطقه پنج در جامعه آماری لحاظ شدند وتاثیر استانداردهای حسابداری ایران بر ویژگیهای کیفی اطلاعات درصورتهای مالی شرکتهای بورسی تهران در قالب پرسشنامه ای مورد سوال وبررسی قرار گرفت ودراین تحقیق از روش نمونه گیری تصادفی ساده (SRS)استفاده گردید .روشهای آماری که روی این پرسشنامه انجام داده شد، آمار استنباطی بوده است که از آزمونهای کلموگروف –اسمیرنوف وآزمون تی –استودنت تک نمونه ای استفاده شد. نتایج حاصل از این پژوهش درراستای فرضیه های مطرح شده به این شرح بودند که استانداردهای حسابداری ایران بر ویژگی مربوط بودن ٬قابلیت مقایسه و قابل فهم بودن اطلاعات در صورتهای مالی تاثیر بالا و بر ویژگی قابلیت اعتماد تاثیر پائینی دارند.جهت بررسی میزان تاثیر استانداردهای حسابداری ایران بر هر یک از ویژگی های کیفی از آزمون آنالیز واریانس برروی چهار شاخص مربوط بودن ٬قابلیت مقایسه ٬ قابلیت اعتماد و قابل فهم بودن اطلاعات استفاده گردید . بدین منظور با استفاده از آزمون مقایسه ای دوتایی میانگین ها دسته های دوتایی با یکدیگر مقایسه شد و رتبه اول این تاثیر گذاری را ویژگی مربوط بودن بدست آورد .
واژگان کلیدی
استاندارد های حسابداری، صورتهای مالی، ویژگیهای کیفی.
1- مقدمه:
امروزه توسعه اقتصادی بر پایه دسترسی به منابع مالی برای سرمایهگذاری استوار میباشد. این در حالیست که تصمیم سرمایهگذاران در خصوص سرمایهگذاری، به نوبه خود به وجود یک سیستم اطلاعاتی مناسب بستگی دارد.
حسابداری یک سیستم اطلاعاتی است. این سیستم اطلاعاتی به عنوان زیر مجموعه سیستمهای اطلاعاتی مدیریت، وظیفه پردازش دادههای مالی را برعهده دارد. اگرچه استفادهکننده بخش عمدهای از محصولات این سیستم اطلاعاتی، مدیریت یک واحد اقتصادی است، اما مدیریت بنا به وظایف و مسئولیتهایی که در قبال گروههای مختلف استفادهکنندگان مالی واحدهای اقتصادی دارد، اطلاعات مختلفی را در اختیار استفادهکنندگان خارج از واحدهای اقتصادی قرار میدهد. گزارشهای مالی سالانه از مهمترین محصول سیستمهای اطلاعاتی حسابداری است که برای گروههای مختلفی از استفادهکنندگان خارجی اطلاعات مالی، در چهارچوب مشخصی ارائه میشود.
ازآنـجاییکه سرمایه گذاران و اعتباردهندگان دو گروه اصلی بـرون سـازمانی اطـلاعات مالی بشمار می روند و فراهم کردن اطلاعات مربـوط بـرای این دو گـروه یکی از رسالت های اصـلی مدیریت و سیستم های حسـابداری می باشد لذا تصمیمات سرمایه گذاران واعتبار دهندگان و استفاده آنها از اطلاعات دارای گستردگی بسیار بیشتری نسبت به سایر گروههای خارجی میباشد و به همین دلیل تصـمیمات آنها دارای تاثیرات عمده ای در تخصیص منابع اقتصادی یک کشور است و توجه ویژه به نوع نیازهای اطلاعاتی این افراد ضرورت دارد. بـنابـراین گــزارشگـری مـالی باید طبق استانداردهای حسابداری ایران اطـلاعـاتی فـراهـم سـازد کـه بـرای سرمایه گذاران و اعتبار دهندگان بالفعل و بالقوه وسایر استفاده کنندگان در تصمیم گیریهای سرمایه گذاری واعطای اعتبار وسایر تصمیمات مشابه مفید واقع شود.
لذا استانداردهای حسابداری در این راستا خـواسـتار تهیه و تنظیم صورتهای مالی به گونه ای است که از یک طرف امـکان اتــخـاذ تـصمیمات آگــاهـانه با رعایت ویژگیهای کیفی اطلاعات حسابداری بـرای استفاده کنندگان را فراهم نموده و ازطرف دیگر باعث گمراهی آنان نشود . ویژگیهای کیفی در این راستا به شرح ذیل می باشند:
دو ویژگی که باعث سودمندی محتوای اطلاعات حسابداری می شوند عبارتنداز مربوط بودن و قابل اتکاء (اعتماد) بودن این دو ویژگی را کیفیات اولیه می نامند.